Plotkowanie

Plotkowanie

Baruska / Pixabay

Plotkowanie, obmawianie, rozsiewanie nieprawdziwych informacji o innych, szydzenie – kto z nas, nie zna takich zachowań? Uczestnicy szkoleń i warsztatów w większości reagują zaskoczeniem, gdy mówię, że są to akty przemocy w szkole i przejawy mobbingu w miejscu pracy, których nie można ignorować.

Kilka lat temu, zwróciłam uwagę członkom zespołu, z którym współpracowałam, że ciągłe obmawianie się i ciągłe złe mówienie o nieobecnych w danym momencie kolegach i koleżankach jest zwyczajnie pozbawione kultury i nie przystoi dorosłym osobom. Spotkałam się z odpowiedzią: “Młoda jesteś, to się nie wyrobiłaś. W każdym miejscu pracy się obgaduje i to jest norma”. Z zażenowaniem wspominam tę odpowiedź i myślę sobie “Czyżby?”…

Według Leymanna (1996) plotkowanie, wyśmiewanie, obmawianie to niektóre z zachowań, które zaliczają się do zachowań mobbingowych. Podobne zachowania pojawiają się w szkolnej ławce i także noszą znamiona zachowań przemocowych (Pyżalski, 2012). Dlatego trzeba już najmłodszych edukować, że te z pozoru dla wielu osób “typowe” dla danych środowisk zachowania, są zachowaniami niewłaściwymi i godnymi potępienia. Plotkowanie, obmawianie, wyśmiewanie mogą prowadzić do samobójstwa osoby piętnowanej, o czym z coraz większą częstotliwością mówią media. Dziś ta forma przemocy przenosi się do przestrzeni internetowej, możemy wtedy mówić o cyberbullyingu. Internet umożliwia szybszy przesył szkodliwych informacji na szerszą skalę (nie trzeba czekać, by iść jutro do szkoły, wystarczy skorzystać z komputera) i zapewnia pozorną anonimowość. Ponadto mobber w sieci nie widzi bezpośrednio swojej ofiary, nie widzi jej emocji na skutek doznanej krzywdy, dlatego niejednokrotnie śmielej niż w rzeczywistości uderza w osobę prześladowaną (tzw. efekt kabiny pilota).

To od nas, osób dorosłych, wiele zależy. Mówmy dzieciom, że w szkole i poza szkołą nie ma miejsca na plotki i szyderstwo. W pracy zachowujmy się wobec innych tak, jak chcielibyśmy, by inni zachowywali się w stosunku do nas. Chyba nikt nie chce być wyśmiewany przez innych i nikt z nas nie chce, by źle o nas mówiono. Plotka szkodzi także jakości współpracy i efektywności pracy zespołu. Narastające animozje między członkami zespołu nie poprawiają jakości pracy. Nie jest tak, że plotka, obmowa, szyderstwo to jakakolwiek norma. To zachowanie, które świadomy człowiek może, a wręcz powinien wyeliminować.

Jako psycholog prowadziłam warsztaty w szkołach podstawowych i gimnazjalnych, gdzie wielu uczniów wskazywało na wyśmiewanie i plotkowanie jako najczęstsze formy agresywnych zachowań, których stają się ofiarami. Te niepokojące informacje muszą spotkać się ze zdecydowaną odpowiedzią ze strony szkolnych psychologów i pedagogów.